جنگ ماهواره‌

نوشتار اصل ١٩ 

یک هفته پس از سخنان حسن روحانی در انجمن آسیا و اندیشکده شورای روابط خارجی در نیویورک، که در آن روحانی بیان کرد در ایران همه به راحتی به شبکه های ماهواره دسترسی دارند، در مراسمی در شهر شيراز تانک‌ها از روی ۸۰۰ دستگاه ماهواره عبور کردند. به نقل از برگزار کنندگان مراسم، مردم شیراز این تعداد دیش و دستگاه گیرنده برنامه های ماهواره ای (رسیور) را به صورت داوطلبانه در ازای دستگاه های گیرنده دیجیتال به بسیج تحویل دادند. روز یکشنبه روزنامه اعتماد در صفحه اول خود تیتر "تانك‌ها به جنگ ماهواره‌ها رفتند" را به همراه عکسی از حرکت یک تانک بر دیش های ماهواره، منتشر کرد که مورد توجه اکثر رسانه های مکتوب و مجازی ایران قرار گرفت. این خبر باعث عکس العمل های زیادی در فضای رسانه ای شد و این واکنش ها خود نشان دهنده تغییر نگاه به نوع برخورد با ماهواره در جامعه ایران است.

به نقل از سایت شیرازه ٬ این طرح برای اولین بار در شیراز از حدود 4 ماه قبل توسط سپاه فجر استان فارس شروع شد و این مراسم نیز مصادف با سالروز پایان جنگ ایران و عراق برگزار گردید. طرح تحویل داوطلبانه ماهواره پیش از این هم سابقه داشته و از جمله توسط برخی پایگاه‌های بسیج تهران اجرا شده است. اما استفاده از تانک برای انهدام آنها بی‌سابقه بود؛ این حرکت را می توان به عنوان پاسخی به سخنان روحانی که گفته بود : "در ایران ... حتی روی پشت بام های هر روستایی آنتن ماهواره می بینید" نیز در نظر گرفت. در همین راستا، معاون اجتماعی نیروی انتظامی هم در واکنش به این سخنان گفت: "استفاده از ماهواره، همچنان در کشور ممنوع است." سردار سعید منتظرالمهدی توضیح داد: "قانون استفاده از ماهواره تاکنون تغییری نکرده البته ممکن است برخوردها متفاوت یا تعدیل شده باشد."

مقامات ایرانی در خصوص قانونی بودن ماهواره اتفاق نظر ندارند. پیش از این فتوایی از آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی منتشر شد که عنوان کرده بود: "اگر از آنتن ماهواره‌اى براى امور حرام استفاده شود که غالباً همین‌طور است و یا تعمیر کننده و یا نصب کننده علم داشته باشد به اینکه کسى که قصد تهیه آنتن ماهواره‏اى را دارد، براى امور حرام از آن استفاده مى‌‏کند، خرید و فروش و نصب قطعات و راه‏‌اندازى و تعمیر و فروش قطعات آن جایز نیست." با این حال، به نظر می‌رسد برخی گرایش‌ها در میان چهره‌های سیاسی و مسئول برای تغییر روش های مبارزه با ماهواره پررنگ‎تر از قبل شده است. در هنگام مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری و پس از آن، نظرات واقع بینانه حسن روحانی در خصوص استفاده از ماهواره مورد توجه قرار گرفتند. به عنوان مثال در یکی از مهمترین اظهارنظرهای پیش از انتخابات او مخالفت خود را با شیوه‌های خشن برخورد با استفاده‌کنندگان از ماهواره، که حدود 60 درصد ایرانیان را شامل می شوند، اعلام کرد و گفت: "معتقدم در عصر انقلاب دیجیتال، نمی‌توان در قرنطینه زندگی و حکومت کرد." همچنین در جای دیگری، روحانی به اهمیت حریم خصوصی اذعان کرده بود و عنوان کرده بود: "من تعجب کردم وقتی شنیدم نیروی انتظامی در یک رسانه‌ای گفته بود که با راپل می‌توانیم روی پشت بام برویم، چون خصوصی نیست... تحقیقات نشان داده اند که جمع‌آوری دیش‌های ماهواره هیچ نتیجه‌ای نداشته است."

امروزه ماهواره به عنوان یکی از لوازممعمول هر منزلی شناخته می شود، و ممنوعیت های در نظر گرفته شده برای آن معمولا بی نتیجه است. مخصوصا از آن رو که خانواده ها سریعا اقدام به نصب دوباره دیش ها می کنند، جمع آوری چند باره آنها برای دستگاه های اجرایی هزینه ساز است. حتی پلیس شهر شیراز نیز این شیوه برخورد با ماهواره ها را نامناسب می داند. سيروس سجاديان، فرمانده انتظامی فارس «درباره انهدام ديش‌های ماهواره به وسيله تانک در شيراز»، به روزنامه اعتماد گفت: «هر کاری اصول خودش را دارد و کشف ديش‌های ماهواره و جمع‌آوری آنها نيز شيوه خود را دارد. اين شيوه جمع‌آوری کار نيروی انتظامی نبوده است، و پليس هرگز چنين کاری انجام نمی‌دهد.»

مراسم امحای دیش های ماهواره یکی دیگر از تلاش های دولت در اعمال سانسور بود. ولی علی رغم پارازیت ها و جمع آوری دیش ها، به نظر می رسد فضای اطلاعاتی و ارتباطی آزادتری برای مردم ایران فراهم شده است. به نظر می رسد، نظر اعتدال گرایانه روحانی در خصوص استفاده از ماهواره بر نیروهای تندگرا مانند بسیج و سپاه تاثیر گذار بوده و نحوه برخورد با آنها را به صورت درخواست از مردم برای تحویل داوطلبانه دیش ها و رسیورها تغییر داده است. در حال حاضر، نگرش غالب به ماهواره ها نگرشی به نسبت آزادانه تر است. اما پس از آنچه در حاشیه انتخابات سال 1389 اتفاق افتاد، بعید به نظر می رسد که هر آنچه که به عنوان تهدیدی برای امنیت ملی شناخته شود، بدون پاسخی قاطع بماند. 

نظرها

جهت ارسال نظر به وبسایت وارد شوید